Porozumienie w sprawie uranu

Z rządami państw byłego obozu socjalistycznego Związek Radziecki zawarł porozumienia w sprawie eksploatacji złóż uranu: w sierpniu 1945 r. z NRD, 17 października 1945 r. z Bułgarią, 23 listopada 1945 r. z Czechosłowacją oraz 15 sierpnia 1947 r. z Polską. Trzy metody wzbogacania uranu, podobnie jak w Stanach Zjednoczonych, były brane pod uwagę przez fizyków radzieckich: metoda termodyfuzji, dyfuzji gazowej oraz separacja elektromagnetyczna. W tym celu wybudowano na Uralu w miejscowości Nowouralsk (50 km od Jekaterynburga) zakłady wzbogacania uranu metodą dyfuzji gazowej - kompleks 813 (nazwa kodowa Swierdłowsk-44), a w miejscowości Siewiernaja Tura zakłady separacji elektromagnetycznej - kompleks 814 (nazwa kodowa Swierdłowsk-45). W odległości niespełna 400 km od Moskwy na przedmieściach starego miasta Sarow w maju 1946 r. rozpoczęto budowę ośrodka naukowego Arzamas—16 - odpowiednik amerykańskiego Los Alamos. Lokalizacja ośrodka w pobliżu miasta Sarow, gdzie żył i działał w latach 1759-1833 św. Serafin z Sarowa, jeden z trzech głównych świętych Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego, została wytypowana przez generała Pawła Żernowa oraz Jurija Charitona. Literowe oznaczenia tajnych miast były typowe dla wszystkich tego typu miejsc w Związku Radzieckim, przy czym często je zmieniano.